Лауазымдық міндеттер:

• Жолаушылар пойызының жылдамдығы 140 км/сағ-тан жоғары болғанда, пойыз өтпес бұрын 5 минут бұрын өткел арқылы көлік құралдарының қозғалысын тоқтату және шлагбаумдарды жабу (автоматты немесе автоматты емес екеніне қарамастан).
• Мал айдауды пойыз өткенге дейін кемінде 5 минут бұрын тоқтату, ал жылдамдығы 140 км/сағ-тан жоғары жолаушылар пойызын өткізу кезінде – кемінде 20 минут бұрын тоқтату.
• Пойыз қозғалысының қауіпсіздігіне қатер төндіретін жол ақауы анықталған жағдайда, дереу тоқтату сигналдарымен қоршау және бұл туралы телефон арқылы станция кезекшісіне немесе пойыз диспетчеріне хабарлау.
• Өткелде көлік құралдарының, өздігінен жүретін машиналар мен механизмдердің, арнайы өздігінен жүретін жылжымалы құрамның (ССПС), сондай-ақ адамдар мен малдың рұқсатсыз тоқтауына жол бермеу.
• Дөңгелек жиектерінің еркін өтуі үшін өткел науаларын тазалау және өткел аумағын үнемі таза ұстау.
• Шлагбаумдардың, сигнал беру құрылғыларының, ескерту және қар тазалағыштарға арналған уақытша сигнал белгілерінің жарамды күйін бақылау.
• Өткел мен шлагбаумдардағы шамдарды жағу, сыртқы жарықтандыру мен прожекторларды уақытылы қосып-өшіру, анықталған ақаулар туралы телефон арқылы станция кезекшісіне (пойыз диспетчеріне) хабарлау, ол өз кезегінде электрмен жабдықтау дистанциясының диспетчерін хабардар етуі тиіс.
• Болттарды, қарсы жылжу құрылғыларын бекіту, жолды қар мен шөптен тазалау, бөгде заттарды алып тастау, балласт призмасын түзету және өткелден екі жаққа қарай 50 м қашықтықтағы жолды қарау.
• Пойыз өткелге дейін кемінде 400 м қашықтықта болғанда жолдан түсу, ал 140 км/сағ-тан жоғары жылдамдықтағы пойызды қарсы алу кезінде – пойыз өткенге дейін 5 минут бұрын жолдан шығу (бұл кезде автоматты шлагбаумдар басқару пультіндегі «Жабу» батырмасын басу арқылы 5 минут бұрын жабылуы тиіс).
• Пойызды қарсы алу кезінде өткел кезекшісі жолға қарап, басын пойыз қозғалысына қарай жартылай бұрып, әдетте өткел постының ғимараты жанында (ашық немесе әйнектелген верандада) тұруы тиіс:
  
  
  • қарапайым жағдайда – жақын рельстен кемінде 2 м қашықтықта;
  • 140 км/сағ-тан жоғары жылдамдықтағы пойызды өткізу кезінде – кемінде 4 м;
  • 160 км/сағ-тан жоғары жылдамдықтағы пойызды өткізу кезінде – кемінде 5 м.
•  
• Пойызды қарсы алу кезінде өткел кезекшісі келесі сигналдарды беруі тиіс:
  
  
  • тақ нөмірлі пойыз жақындағанда – үрмелі мүйізбен бір ұзақ дыбыс;
  • жұп нөмірлі пойыз жақындағанда – екі ұзақ дыбыс.
•  
• Жол бос болған жағдайда:
  
  
  • күндіз – оралған сары жалаушамен сигнал беру;
  • түнде – қол шамының мөлдір ақ жарығымен сигнал беру.
•  
• Пойыз жылдамдығын азайту қажет болғанда, өткел кезекшісі келесі сигналдарды береді:
  
  
  • күндіз – жазылған сары жалаушамен;
  • түнде аралықта – мөлдір ақ жарықты қол шамын жоғары-төмен баяу қозғалту арқылы;
  • түнде станцияларда – сары жарықты қол шамын жоғары-төмен баяу қозғалту арқылы, ондай шам болмаған жағдайда – мөлдір ақ жарықты шаммен.
•  
• Жылжымалы құрамды мұқият қарау, ал түнгі уақытта өткел прожекторлармен жабдықталған болса, оларды пайдалану.
• Пойыз өткеннен кейін, жолға шықпай тұрып, кетіп бара жатқан пойыздың артынан немесе көршілес жолмен басқа пойыздың, локомотивтің немесе дрезинаның келмейтініне көз жеткізу, содан кейін автоматты емес шлагбаумдарды ашып, көлік құралдарын немесе малды өткізу.
• Жол вагончигі, жол арбашасы немесе алынбалы дрезина өткеннен кейін, өткел кезекшісі оралған сары жалаушаны жазылған қызыл жалаушамен ауыстырып, артынан қоршаушы сигналист көрінгенше немесе дрезина өткелден 200–250 м алыстағанша ұстап тұруы тиіс.
• Дөңгелек жұбы сырғанап келе жатқан немесе сырғымалары бар пойыз анықталған жағдайда, өткел кезекшісі бұл туралы станция кезекшісіне (пойыз диспетчеріне), жол шеберіне (жол бригадиріне) хабарлап, қызмет көрсететін учаске шегінде жолды толық тексеруі тиіс.
• Өткелде қозғалыс қауіпсіздігіне қауіп төндіретін кедергілер пайда болғанда, сондай-ақ құлаған жүк немесе тоқтап қалған көлік өткелді жауып қалған жағдайда, өткел кезекшісі:
  
  
  • болған оқиға туралы телефон арқылы станция кезекшісіне немесе пойыз диспетчеріне хабарлайды;
  • радиобайланыс болған жағдайда, пойыз машинистеріне және басқа лауазымды тұлғаларға өткелде кедергі бар екенін және тоқтау қажеттігін хабарлайды;
  • қоршау сигнализациясы болған жағдайда, пломбаны алып, «Қоршауды өшіру» батырмасын басу арқылы оны дереу іске қосады және шлагбаумдарды жабады.
•  
• Өткелде байланыс желісінің немесе теміржол жолдарын кесіп өтетін электр беру желілерінің сымдары үзілген жағдайда, өткел кезекшісі қоршау сигнализациясын қосып, шлагбаумдарды жауып, қауіпті орынды қоршауы тиіс.

Біліктілік талаптары:

Қажетті білім дәрежесі

• Орташа білім
• Техникалық және кәсіптік білім беру